Pałac Żeleńskich w Grodkowicach
Kultura, Sztuka, Zabytki Adres:
Grodkowice 1
32-015 Kłaj
Lokalizacja:
49°58'27.7"N 20°15'45.5"E
49.974365, 20.262651
Kontakt:
Tel. 609 612 044
(12) 284 15 19
e-mail: biuro@palac-zelenskich.pl
palac.zelenskich@wp.pl
Majątek ziemski w Grodkowicach to dawna siedziba Żeleńskich, rodu szlacheckiego (w przeszłości kalwińskiego), zamieszkującego tutaj od XVII wieku.
Rodzina ta, chociaż zajmująca się głównie rolnictwem, może poszczycić się także znanymi artystami, którzy z niej się wywodzą. Tu urodził się znany polski kompozytor Władysław Żeleński, tu także na wakacje do swojego wuja przyjeżdżał syn Władysława, Tadeusz Boy-Żeleński - literat, krytyk teatralny, publicysta, autor tekstów kabaretu „Zielony balonik”. Stąd też wywodzili się Żeleńscy, którzy założyli w Krakowie słynny Zakład witrażów.
Obecny pałacyk, wybudowany w 1902 roku, w miejsce nieistniejącego dziś XVII-wiecznego dworu, został zaprojektowany przez Teodora Talowskiego w stylu eklektycznym, stanowiącym konglomerat elementów architektury romantycznej i neorenesansowej oraz niemieckiego modernizmu. Jest to budynek piętrowy, wzniesiony z czerwonej cegły i jasnego kamienia. Otacza go park, tworzący oazę zieleni, odcinającą skutecznie widoki zewnętrznego, współczesnego świata.
Na głównym wejściem znajduje się sentencja: „Sibi Amico et posteritati” – „Sobie, przyjacielowi i potomności”
Po 1945 roku majątek Żeleńskich został upaństwowiony i przekazany Instytutowi Hodowli i Aklimatyzacji Roślin.
W 2003 roku pałac został wpisany na listę obiektów architektonicznych promowanych podczas V Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego.
